1. Dağların geniş yer kaplaması büyük kentlerin kurulmasını önlemiş, kentlerin kıyıda birbirine yakın ve küçük olmasına yol açmış.
Bu cümlede durum eki almış kaç sözcük vardır? cvp:4
2.Portakal ağaçları arasında kurulmuş ağaç evlerden oluşan çok güzel bir yerdeydik.
Bu cümlede isim çekim eki almış kaç sözcük vardır? cvp:4
arkadaşlar soruları açıklayabilir misiniz yardımcı olursanız sevinicem 1.soruyu 5, 2.soruyu 3 buldum anlayamadım yaa
1. Dağların geniş yer kaplaması büyük kentlerin kurulmasını önlemiş, kentlerin kıyıda birbirine yakın ve küçük olmasına yol açmış.
cevap 4
HÂL EKLERI : Isimlere gelerek onların durumlarını bildiren eklerdir. Durum ekleri olarak da adlandırılır.
a) Ismin Yalın Hâli ( Yalın Durumu) : Belirli bir eki yoktur. Hiç ek almayan veya hal ekleri dışındaki ekleri alan isimler yalın haldedir. (Ev, evim, evler..)
b) Ismin -;i hâli (Belirtme Durumu) : Ekleri, -ı, -i, -u, -ü dür. (Ev-i, kalem-i)
c) Ismin -;e hâli (Yönelme Durumu) : Ekleri -;e, -a dır. (Ev-e)
d) Ismin -;de hâli (Bulunma, kalma durumu) : Ekleri -;de, -da , -te, -ta şeklindedir. (Evde, okulda...)
e) Ismin -;den hâli (Çıkma, Ayrılma Durumu) : Ekleri, -den, -dan, -ten, -tan şeklindedir. (Evden, okuldan...)
SORU2
2.Portakal ağaçları arasında kurulmuş ağaç evlerden oluşan çok güzel bir yerdeydik.
CEVAP 4
ÇEKIM EKLERI
A) ISIM ÇEKIM EKLERI
1. IYELIK EKLERI : EklendiĞi ismin karşıladıĞı varlıĞın kime veya neye ait olduĞunu bildiren eklere denir.
Tekil Kişiler: Ben (-ım, -im, -um,-üm) Kitab-ım
Sen (-ın, -in, -un, -ün) Kitab-ın
O (-ı, -i, -u, -ü, -sı, -si, -su, -sü) Kitab-ı, araba-sı
ÇoĞul Kişiler: Biz (-ımız, -imiz, -umuz, -ümüz) Kitab-ımız
Siz (-ınız, -iniz, -unuz, -ünüz) Kitab-ınız
Onlar (-ları, -leri) Kitap-ları
2. HÂL EKLERI : Isimlere gelerek onların durumlarını bildiren eklerdir. Durum ekleri olarak da adlandırılır.
a) Ismin Yalın Hâli ( Yalın Durumu) : Belirli bir eki yoktur. Hiç ek almayan veya hal ekleri dışındaki ekleri alan isimler yalın haldedir. (Ev, evim, evler..)
b) Ismin -i hâli (Belirtme Durumu) : Ekleri, -ı, -i, -u, -ü ‘dür. (Ev-i, kalem-i)
c) Ismin -e hâli (Yönelme Durumu) : Ekleri -e, -a ‘dır. (Ev-e)
d) Ismin -de hâli (Bulunma, kalma durumu) : Ekleri -de, -da , -te, -ta şeklindedir. (Evde, okulda...)
e) Ismin -den hâli (Çıkma, Ayrılma Durumu) : Ekleri, -den, -dan, -ten,
-tan şeklindedir. (Evden, okuldan...)
3. TAMLAMA EKLERI : Isim tamlamalarında kullanılan -ın, -in, -un, -ün ve -ı, -i, -u, -ü ekleridir. (Ali’nin defteri, okulun duvarı...)
4. ÇOĞUL EKLERI : Isimlere gelerek onların sayısını çoĞaltan -lar, -ler ekleridir. (Evler, okullar...)
B) FIIL ÇEKIM EKLERI
1. KIP EKLERI : Fiillerin yapılış amacını ve zamanını bildiren eklere denir. (Gelmiş, gelir, gelecek....)
2. KIŞI EKLERI: Fiillere, kip eklerinden sonra gelerek o işi kimin yaptıĞını belirten eklere denir. (Geldi-m, okudu-n...)
EKLERLE ILGILI ÖNEMLI BILGILER:
1)Türkçe’de dört çeşit -ı, -i, -u,-ü vardır. Bunların farkı cümlelerden anlaşılır.
Ev-i yandı (Iyelik eki)
Ev-i yıktılar (Hâl eki)
Veli-nin ev-i (Tamlama eki)
Gez-i, yaz-ı (Yapım eki)
2) Iyelik ekleri ile kişi ekleri karıştırılmamalıdır. Iyelik ekleri isimlere, kişi ekleri fiillere gelir. (Ev-i-m....Iyelik eki) , (Geldi-m.....Kişi eki)
3) Türkçe’de -ım, -im, -um, -üm ekleri hem iyelik eki, hem kişi eki, hem ek-fiil, hem de yapım eki olarak kullanılabilir:
Iç-im kan aĞlıyor (Iyelik eki)
IstediĞin parayı vereceĞ-im (Kişi eki)
Bugün dünden daha iyiy-im (Ek-fiil)
Gözlerin bir iç-im su....(Yapım eki)
4) -lar, -ler ekleri bazen çoĞul eki, bazen kişi eki, bazen de yapım eki olarak kullanılabilir:
Ev-ler şimdi daha güzel (ÇoĞul eki)
Dün bize geldi-ler (Kişi eki)
Bu millet nice Kemal-ler yetiştirdi. (Yapım eki)
NOT : -lar, -ler ekleri özel isimlere gelip onların anlamlarını deĞiştirirse yapım ekidir. Bu durumda kesme işareti kullanılmaz. Özel isme gelip çekim eki olursa kesme işareti kullanılır. (Dün gece bize Mehmetler geldi.)....Yapım eki
(Sınıftaki Mehmet’ler ayaĞa kalksın)...Çekim eki
5) Yapım ve çekim ekleri köklere getirilirken şu sıra izlenir:
Yaz-ı-s-ı -n -ı
Hal eki
Kaynaştırma harfi
Iyelik eki
Kaynaştırma harfi
Yapım eki
Fiil Kökü
6) Aslında küçültme ve sevgi eki olan -cık bazen varlık isimleri yapar . (Tepe-cik, yavru-cuk ) Bu örneklerde küçültme anlamı varken; (badem-cik) kelimesinde bir organın adı söz konusudur.
7) -ı, -i, -u, -ü yapım ekleri hem fiilden isim yapar, hem de fiilden fiil yapar. (Kaz-ı çalışmaları başladı)...Fiilden isim yapma eki
(Boyayı kaz-ı-dı)..Fiilden fiil yapma eki
8. -ış, -iş ekleri bazen isim, bazen fiil yapar. (Tatlı bir bakışı vardı.)... Fiilden isim yapma eki. (Birbirlerine bakıştılar)... Fiilden fiil yapma eki.
çok teşekkür ederim cocolin çok saol 2.soruyu anladım ben yüklemdekini görememişim ama 1. soruda -birbirine- derken niye hal eki olarak almadık ?
ya arkadaşlar yok mu bi cvp veren?
hal eki isimlere gelir ama birbiri isim degil ki
hmm anladım tuuba saolasınn
hal ekleri cümle içinde dolaylı tümleç ve belirtili nesne görevinde olurlar ordanda bulabilirsin.